Στις 13 Οκτωβρίου 2026 επανεκκινεί το πρόγραμμα προληπτικών εξετάσεων «Προλαμβάνω», με πρώτο τον κύκλο για τον καρκίνο του μαστού και στη συνέχεια τις δράσεις για τα καρδιαγγειακά νοσήματα. Την ημερομηνία ανακοίνωσε η αναπληρώτρια υπουργός Υγείας Ειρήνη Αγαπηδάκη, παρουσιάζοντας παράλληλα τα συγκεντρωτικά αποτελέσματα των προγραμμάτων που έχουν ήδη υλοποιηθεί.
Το βασικό εύρημα είναι ότι περισσότεροι από 554.000 πολίτες εντοπίστηκαν με συμπτώματα ή ευρήματα μέσα από τις δράσεις πρόληψης. Ο αριθμός δεν αποτελεί διάγνωση για όλους τους συμμετέχοντες, δείχνει όμως πόσοι άνθρωποι χρειάστηκαν περαιτέρω ιατρική αξιολόγηση μετά τον αρχικό έλεγχο. Αυτή είναι και η πρακτική αξία ενός οργανωμένου προγράμματος: να αναγνωρίζει εγκαίρως ενδείξεις που διαφορετικά ενδέχεται να παρέμεναν χωρίς διερεύνηση.
Πώς θα προχωρήσουν τα νέα παραπεμπτικά και οι εξετάσεις
Ο νέος κύκλος θα αρχίσει με τις εξετάσεις πρόληψης για τον καρκίνο του μαστού. Μετά την ενεργοποίησή του θα ακολουθήσει το πρόγραμμα καρδιαγγειακού ελέγχου. Η επανεκκίνηση σημαίνει ότι θα εκδοθούν νέα παραπεμπτικά για τους πολίτες που πληρούν τα κριτήρια κάθε δράσης, ώστε να προχωρήσουν στις προβλεπόμενες εξετάσεις.
Οι εξετάσεις δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως μεμονωμένη διαδικασία χωρίς συνέχεια. Αν προκύψει σύμπτωμα ή ύποπτο εύρημα, απαιτείται αξιολόγηση από γιατρό και, όπου κριθεί αναγκαίο, πρόσθετος έλεγχος. Ένα εύρημα σε προληπτική εξέταση δεν ισοδυναμεί αυτομάτως με επιβεβαιωμένη νόσο, αλλά ούτε πρέπει να αγνοείται ή να ερμηνεύεται χωρίς ιατρική καθοδήγηση.
Για τους δικαιούχους, το κρίσιμο είναι να ελέγχουν τα νέα παραπεμπτικά τους και να ακολουθούν τις επίσημες οδηγίες για τον προγραμματισμό των εξετάσεων. Όποιος έχει ήδη συμπτώματα δεν χρειάζεται να περιμένει την έναρξη ενός προγράμματος προσυμπτωματικού ελέγχου: πρέπει να απευθυνθεί σε επαγγελματία υγείας, καθώς η πρόληψη δεν υποκαθιστά την κλινική εξέταση.
Η κριτική στο «wellness της αρπαχτής»
Η Ειρήνη Αγαπηδάκη χρησιμοποίησε την έκφραση «wellness της αρπαχτής» για να διαχωρίσει την οργανωμένη, τεκμηριωμένη πρόληψη από εμπορικές πρακτικές ευεξίας που μπορεί να υπόσχονται εύκολες λύσεις. Το ουσιαστικό όριο βρίσκεται στην επιστημονική τεκμηρίωση: οι προληπτικές εξετάσεις έχουν συγκεκριμένο πληθυσμό-στόχο, καθορισμένη διαδικασία και προβλεπόμενη συνέχεια όταν εντοπίζεται κάποιο εύρημα.
Η επανεκκίνηση του «Προλαμβάνω» στις 13 Οκτωβρίου φέρνει ξανά στο προσκήνιο την έγκαιρη ανίχνευση του καρκίνου του μαστού, πριν ακολουθήσει ο καρδιαγγειακός έλεγχος. Για τους πολίτες, το πρακτικό μήνυμα είναι σαφές: αξιοποίηση του παραπεμπτικού, πραγματοποίηση της εξέτασης και ιατρική παρακολούθηση κάθε αποτελέσματος που χρειάζεται διερεύνηση.
